Foto: Peter Caton / Oxfam Australia

Sterke gemeenschappen verslaan armoede

De kracht van sterke gemeenschappen

Een gemeenschap is veiliger en sterker als alle burgers, ook vrouwen en jongeren, gelijkwaardig kunnen meedoen en kunnen bijdragen aan de toekomst. Maar overheden en bedrijven geven steeds minder ruimte aan burgers en organisaties om op te komen voor hun rechten en belangen. Wij moedigen vrouwen en jongeren juist aan om voor zichzelf op te komen. Want een sterke gemeenschap is cruciaal voor positieve verandering en armoedebestrijding.

Burgermaatschappij onder druk

Jo Cox en Berta Cáceres. Deze twee activisten moesten hun strijd met de hoogste prijs bekopen: ze werden vermoord om hun mening. En ze zijn niet de enigen. ‘Het is een teken aan de wand’, vindt Danny Sriskandarajah, secretaris-generaal van CIVICUS, een organisatie ter versterking van de burgermaatschappij.

Beperking van vrijheid

‘De kracht van gewone mensen staat zwaar onder druk’, zegt Sriskandarajah. Zo voeren overheden onder het mom van ‘veiligheid’ steeds heftigere maatregelen in, die de privacy van mensen aantasten en hun vrijheid beperken. Sriskandarajah vergelijkt de burgermaatschappij met de lucht in een ballon. De overheid en het bedrijfsleven drukken steeds harder op die ballon. ‘In het Midden-Oosten zien we wat er gebeurt als de druk te groot wordt. Daar zijn inmiddels meerdere ballonnen geknapt en is de chaos compleet.’

Oxfam Novib in herinnering aan Jo Cox
Foto: Marc West / Oxfam
Oxfam Novib Berta Cáceres en haar strijd voor landrechten
Foto: Cinthia Casco Ergo Studios / Oxfam

Burgers stimuleren verandering

Oxfam Novib is ervan overtuigd dat burgers de drijvende kracht kunnen zijn positieve verandering en sociale rechtvaardigheid in de samenleving. Zij zijn de belangrijkste ‘agents of change’ in de maatschappij. Burgers informeren zichzelf en anderen. Ze ontdekken mogelijkheden om hun gemeenschap te versterken en verdedigen hun belangen tegenover machthebbers. Ze claimen hun rechten bijvoorbeeld als het gaat om toegang tot gezondheidszorg en onderwijs, of voor hun landrechten en een eerlijk belastingsysteem. Juist daarom is het recht van burgers om zich te organiseren en uit te spreken essentieel.

Armoedebestrijding steeds moeilijker

Ook Farah Karimi, directeur van Oxfam Novib, maakt zich zorgen om de krimpende civil society omdat armoedebestrijding hierdoor steeds moeilijker wordt. ‘De oplossing voor armoedeproblemen ligt bij mensen en organisaties’, zegt ze bij een debat ter gelegenheid van het zestigjarig bestaan van Oxfam Novib. ‘Bedrijven hebben er te weinig belang bij om een samenleving sterker te maken’, betoogt ze tegen Lilian Ploumen, minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking.

Minister Ploumen geeft op haar beurt toe dat er inderdaad meer geld voor ontwikkelingssamenwerking nodig is, als we bijvoorbeeld de oorzaken van migratie aan willen pakken. Maar hoe maak je je als minister geliefd met de boodschap dat er méér geld naar hulp moet? Sriskandarajah wil juist wel helpen: ‘Laat zien wat het oplevert. En stop met praten over ‘nul-punt-zoveel’, maar waar we als samenleving voor willen staan.’

Oxfam Novib Sterke gemeenschappen verslaan armoede
Foto: John Ferguson / Oxfam
Oxfam Novib Sterke gemeenschappen verslaan armoede
Foto: Lara McKinley / Oxfam Australia

Overheid en burgers samen

Staat de burgermaatschappij zonder politieke steun dan buitenspel? Abdelbasset Ben Hassen, president van het Arabische Instituut voor Mensenrechten, gelooft van niet. Hij zag hoe in Tunesië overheid en burgers manieren vonden om de samenleving te hervormen en sterker te maken. ‘Het kan dus wel, als we het maar niet aan de bedrijven overlaten’, grapt Oxfam Novib-ambassadeur Dolf Jansen. ‘Verwachten dat bedrijven de maatschappij gaan versterken, is als verwachten dat Shell 100 procent duurzaam wordt of PEC Zwolle de UEFA Champions League wint. Dat gaat nooit gebeuren.’

Sterke gemeenschappen en armoedebestrijding

Kortom, juist burgers kunnen verandering in de maatschappij realiseren. En het is meer dan ooit van belang om burgers daarin te ondersteunen. Samen met onze partnerorganisaties steunen wij daarom de empowerment van burgers, specifiek van vrouwen en jongeren. Tegelijkertijd initiëren we dialoog met politieke leiders, bedrijven en multilaterale instellingen om positieve verandering tot stand te brengen. Zo verslaan we samen armoede.

Lees de (Engelstalige) speech van Farah Karimi over sterke gemeenschappen en armoedebestrijding

Foto: Adam Patterson / Oxfam

Doe mee: versla armoede

De afgelopen 15 jaar is extreme armoede gehalveerd. Met jouw hulp kunnen we armoede voorgoed verslaan. 

We gebruiken cookies. Dit doen we om je gepersonaliseerde content en aanbiedingen te tonen, delen via social media mogelijk te maken en om bezoekgedrag te analyseren.