Waarom we iedereen – en júist mannen – nodig hebben in de strijd voor gendergelijkheid

Geweld tegen vrouwen of zelfs moord zijn uitwassen van denkbeelden die kleiner beginnen. Met een seksistische grap, kleedkamerpraat, naroepen of het seksualiseren van vrouwen. De online wereld speelt daar een steeds grotere en gevaarlijkere rol in. Grote sociale media-platforms, in de handen van buitenlandse, rijke, machtige mannen verspreiden op gigantische schaal vrouwhatende content via verslavende algoritmes. 

Influencers zoals Andrew Tate, die giftige denkbeelden en leugens rondslingert over vrouwen, LHBTIQA+-personen en mannelijkheid, krijgen ruim baan online en hebben miljoenen jonge volgers. Zij zien de wereld graag opgedeeld in 'traditionele rolpatronen'. Dat wil zeggen dat mannen op alle vlakken dominanter moeten zijn dan vrouwen: fysiek, seksueel en financieel. Pas dan ben je een 'echte man'. Je zachter opstellen, emoties tonen en zorg dragen voor anderen is vrouwelijk of 'gay' en moet vermeden worden. Dit manbeeld heeft een schadelijk effect op vrouwen, maar ook mannen gaan gebukt onder deze traditionele verwachtingen.  

Daarnaast zien we dat nieuwe AI-systemen worden gecreëerd om kinderen en vrouwen mee uit te kleden en deepfake porno mee te maken. Er bestaat Europese wetgeving om dit soort schadelijke content en systemen tegen te gaan, maar onze overheden slagen er niet in om de regels uit te voeren en platforms echt verantwoordelijk te houden. Hierdoor leren miljoenen jongens en mannen dat vrouwenhaat en gendergerelateerd geweld ‘normaal’ zijn: Europees onderzoek toont aan dat een nieuwe generatie van jonge mannen veel conservatiever is gaan denken over feminisme en gendergelijkheid dan de vorige twee generaties. Dit is een direct gevolg van wat zich online in de zogenoemde ‘manosphere’ afspeelt, en heeft zowel gevolgen online als offline. 

Deze piramide laat zien hoe gendergerelateerd geweld alleen maar kan bestaan in een samenleving waarin giftige man- én vrouwbeelden worden genormaliseerd. Tijd dus om die piramide af te breken – te beginnen bij het fundament. En daar ligt een ontzettend belangrijke rol weggelegd voor mannen. Want hoewel 76% van de Nederlanders vindt dat mannen een rol spelen in het aanpakken van online haat en geweld tegen vrouwen, blijkt uit onze peiling, geeft maar 42% van de mannelijke respondenten aan in te grijpen of zich uit te spreken als ze content zien gerelateerd aan vrouwenhaat. Werk aan de winkel, dus. Juist de jongens en mannen die zich niet aangesproken voelen en zichzelf niet zien als geweldpleger, kunnen hun verantwoordelijkheid nemen om zich tegen seksisme en geweld uit te spreken. Tegenover elkaar bijvoorbeeld, door elkaar aan te spreken op giftig gedrag, op seksistische grappen, op lastigvallen. 

Maar het is ook de hoogste tijd dat veel meer mannen zich publiekelijk laten horen, bijvoorbeeld tijdens demonstraties zoals de jaarlijkse Feminist March. Dat is onmisbaar als we willen dat onze overheden prioriteit maken van het aanpakken van gendergerelateerd geweld. Bijvoorbeeld door beter toe te zien op digitale wetgeving en door veel meer budget vrij te maken voor een structurele aanpak van geweld. De laatste maanden heeft dit onderwerp gelukkig meer aandacht gekregen in de media en in de politiek. Juist nu is het daarom belangrijk om de druk samen verder op te voeren.  

We weten dat de meeste Nederlanders – ook mannen - een wereld willen waarin iedereen veilig is, thuis, op straat en online. Hoog tijd om onze krachten te bundelen, dat geluid te laten horen en iedereen – van zwijgende mannen tot onze machthebbers - in beweging te krijgen voor een vrije, veilige en gelijke wereld.