Behind the Barcodes: dit hebben we bereikt in 4 jaar campagne
Met onze Behind the Barcodes-campagne legden we de vijf grootste supermarktketens in Nederland jaarlijks langs de meetlat. Wat doen ze om uitbuiting in hun productieketens te voorkomen? Bar weinig, is de conclusie. Maar we zien ook vooruitgang sinds we onze campagne zijn begonnen in 2018.

4 jaar Behind the Barcodes: een overzicht
Onder de naam Behind the Barcodes voerden we de afgelopen jaren campagne voor eerlijke boodschappen. Een greep uit onze resultaten:
- Albert Heijn en Jumbo hebben onder druk van onze campagne belangrijke publieke toezeggingen gedaan op het gebied van mensenrechten. Na nog meer actievoeren sloot ook Lidl zich aan bij Jumbo en Albert Heijn.
- Mede dankzij een sms-actie, waarbij onze supporters de supermarkten bestookten met berichtjes, hebben Jumbo, Lidl en Albert Heijn toegezegd vrouwenrechten te integreren in hun mensenrechtenbeleid.
- AH en Jumbo maakten de namen bekend van al hun directe leveranciers.
- AH, Aldi, Jumbo en Lidl beloven te zorgen voor een leefbaar loon voor arbeiders in de bananensector.
- Supermarkten onderzoeken samen de arbeidsomstandigheden in de Italiaanse tomatensector.
Behind the Barcodes is afgerond, maar we blijven strijden tegen uitbuiting in de schappen. Meer over onze strijd lees je hier.

De laatste Behind the Barcodes-ranglijst
Op onze laatste Behind the Barcodes-ranglijst scoorde alleen Lidl een nipte voldoende.
Onvoldoende voor de meeste grote supers
Bij alle supermarkten die we hebben onderzocht, loop je een te grote kans om producten te kopen waar uitbuiting in zit verstopt. Met deze jaarlijkse ranglijst moedigden we supermarkten aan elkaar niet alleen op prijs te beconcurreren, maar ook op eerlijke boodschappen.
We keken wat supermarkten op papier en in de praktijk doen om uitbuiting te voorkomen. Dat deden we op vier thema’s. Zoals transparantie en verantwoording – zijn supermarkten open en eerlijk over hoe producten worden geproduceerd? En wat ze doen om dat te verbeteren? Verder keken we wat supermarkten concreet doen om arbeiders, kleinschalige boeren en vrouwen achter ons voedsel te beschermen.
En we gaan daarmee door. Behind the Barcodes is opgevolgd door Superlijst Sociaal, een samenwerking van initiatiefnemer Questionmark met Oxfam Novib en Solidaridad. Questionmark neemt dit onderzoek op in het bredere onderzoeksprogramma Superlijst, dat supermarkten al vergelijkt op thema’s gezondheid, milieu en dierenwelzijn.
Onderzoeken Behind the Barcodes
Met verschillende publicaties en onderzoeken zetten we de afgelopen jaren bedrijven in beweging. Hier vind je een selectie.
- 2022: 4 jaar Behind the Barcodes: onze laatste scorecard + rapport
- 2021: Not in this together. Terwijl wereldwijd honderdduizenden mensen hun baan verloren en veel bedrijven failliet gingen door corona, zagen de supermarkten hun omzet stijgen.
- 2019: De Nederlandstalige samenvatting van het rapport “Workers’ Rights in Supermarkets Supply Chains” beschrijft waarom Nederlandse supermarkten, in het bijzonder Aldi, Lidl en PLUS, meer moeten doen om uitbuiting van arbeiders in hun productieketens te voorkomen.
- 2018: In het (Engelstalige) rapport Ripe for Change laten we zien hoe de macht in productieketens is verdeeld, waarom dat tot mensenleed leidt en wat supermarkten daaraan kunnen doen.
- 2018: Dit onderzoek laat zien wat zich afspeelt bij de productie van vis en garnalen en hoe supermarkten daar een rol in kunnen spelen.
- 2018: In dit (Engelstalige) onderzoek nemen we de productieketens van Nederlandse supermarkten onder de loep.